Lau Haizetara

Proiektuaren idea 'One Piece' animearen euskerazko bersinoarekiko zaletasunetik sortu zan

Ainhoa Llona — Sun, 14 Jun 2026 06:53:00 +0000

Musikari eta eduki-sortzaile dan Aritz Mendiola arrakasta handia dabil lortzen sare sozialetan marrazki bizidunen sarrera-kantu klasikoen moldaketekin. Proiektuaren idea One Piece animearen euskerazko bersinoarekiko zaletasunetik sortu zan, eta lagunen artean izandako harrera onak TikTok eta Instagram bidez zabaltzera bultzatu eban. Erabiltzaileen erantzun positiboari esker, bere bideoek gero eta oihartzun handiagoa lortu dabe. Horrez gan, Mendiolak bere musika plataforma digitaletan eta sare sozialetan partekatzen dau. Etorkizunari begira, lan barriak prestetan ari dala iragarri dau bizkaitarrak, baita rock talde barri baten sorrera be.

Euskadiko 10 eta 20 urte arteko 7.600 haur eta nerabe baino gehiagoren erantzunetan oinarritu dira

Ainhoa Llona — Sat, 13 Jun 2026 07:33:37 +0000

Haurtzaroa, nerabezaroa eta ongizate digitala. Osasunaren, bizikidetzaren eta erantzukizun sozialaren ikuspegitik egindako hurbilketa txostenak telefono mugikorraren, sare sozialen edo bideo-jokoen kontsumo ohiturak aztertu dauz haur eta nerabeen artean. UNICEF Espainiak, Santiagoko Unibertsidadeak, Informatika Ingeniaritzako Elkargo Profesionalen Kontseilu Nagusiak eta Red.es-ek egindako ikerketa da. Euskal Autonomia Erkidegoko 30 ikastetxetako 7.600 haur eta nerabe baino gehiagoren eretxiak hartuko dabe oinarri lez. Txostenak teknologiaren eta pantailen erabilera aztertzen dau haurtzaroan eta nerabezaroan, mugikorraren eta sare sozialen kontsumo-ohituretatik hasi eta bideo-jokoen, online apustuen eta pornografiaren kontsumoa be jorratuz. Azterketak erakundeei, ikastetxeei, sektore pribaduari eta enpresa teknologikoei zuzendutako proposamenak be eskaintzen dauz, ingurune digital segurua lortzeko. Txostenak jasotzen dauanez, gazteek lehen mugikorra 11 urtegaz jasotzen dabe, eta 13 urtetik beherakoen %73,7 erregistrauta dagoz sare sozialen baten. Gaztetatik dagoz mundu digitalak ekarri leikezan arriskuen menpe. Nerabeen erdia baino gehiagok ingurune digitaletik deskonektatzeko beharra sentiduten dau. Manu Machimbarrena EHUko Psikologia doktorea eta ikerketa honen talde zientifikoko kideak azaldu deuskunez, beharrezkoa da gurasoen bitartekaritza handitzea. Halanda be, egin dan txostena, Machimbarrenaren esanetan, ez da familiei ezer leporatzeko, laguntzeko baizik. Ganera, gurasoen bitartekaritzaz gain, erakundeek, eskola inguruneak eta sektore pribaduak erantzukizuna daukiela gaineratu dau Ehuko Psikologia doktoreak eta ikerketa honen talde zientifikoko kideak.

Erakusketa bi be ikusgai dagoz: bata Arranztaleen museoan eta bestea Nestor Basterretxea aretoan

Ainhoa Llona — Fri, 12 Jun 2026 10:03:06 +0000

Aurten 20 urte beteko dira Bermeoko Erraldoien Konpartsa sortu zanetik. Hamarkada bi honeetan zehar, konpartsak herriko jai-giroaren, kultur transmisinoaren eta herri-nortasunaren parte bihurtu diran pertsonaka zaindu, sustatu eta bizirik mantendu dauz, hainbat herritarren konpromisoari eta lan boluntarioari esker. Urteurrena dala eta, Bermeoko Erraldoien Konpartsak hainbat ekimen antolatu dauz, bere ibilbidea herritarrakaz partekatzeko eta azken 20 urteetan egindako lana balioan jartzeko. Urteurreneko ospakizun unerik esanguratsuena, bagilaren 14an izango da, domekan. Erraldoien Bilkura egingo da. Euskal Herriko hainbat txokotako konpartsak alkartuko dira Bermeon, eta danetara 30 erraldoi inguru bilduko dira herriko kaleetan zehar. Topaketaz gain, urteurrenaren harira, erakusketa bi be atondu dabez. Arrantzale museoan konpartsaren 20 urteko ibilbidea jasotzen daben argazkiak eta ikus-entzunezkoak dagoz ikusgai. Nestor Basterretxea aretoan, barriz, erraldoien panpinak, kartel historikoak eta bestelako objektuak bildu dabez. Joseba Batiz Bermeoko Erraldoien Konpartsako presidenteak gogoratu dauanez, 2002. urtean Anton eta Josefin arrantzale eta saregin erraldoiak eta buruhandi bi egin ziran. Urte bi geroago, Lorentzo eta Mari erraldoi baserritarrak eta beste buruhandi bi egin ziran. Orduan Ondalan eta Mendi Aldeko konpartsetako kideak joaten ziran Bermeora erraldoiak dantzan ataratzen. 2006. urtean, baina, Bermeoko Erraldoien Konpartsea sortu zan eta lehenengo ekitaldia egin eben. Gaur egun konpartsak 20 lagunetik gora batzen dauz, eta herriko jai eta ekitaldi nagusietan parte hartzen dabe. Belaunaldi barrien sarrerari esker, etorkizunari baikor begiratzen deutse.

Danetara hamar gako eskaintzen dauz, eta Maitane Azurmendiren ilustrazinoakaz bateratu dauz

Ainhoa Llona — Mon, 08 Jun 2026 11:42:43 +0000

Gaur egungo munduan, tragedia historikorik lazgarriena izan daiteke Palestinakoa. Baina egunero hedabideetan ikusten dogun triskantzaz harago, hondamendi horrek badaukaz bere aurrekariak, arrazoiak, zergaitiak. Horreek ulertzen laguntzako liburua idatzi dau Markel Elortza irakasleak, Maitane Azurmendi artistearen ilustrazinoez lagunduta. "Behar bat neukan" esan deusku Elortzak. Palestinako gatazka kontatzeko beharra euki eban eta hori egin dau: Olibondoaren herria izeneko liburua kaleratu dau Elkar argitaletxeagaz. Olibondoaren herria liburuak Palestinaren historia garaikidea aztertzen dau, XIX. mendearen amaieratik gaur egunera arte, testuinguru historikoa eta giltzarri izan diran gertaerak hamar gakoren bitartez aurkeztuz. Atal bakotxa aipu historiko bategaz eta ilustrazino bategaz osatu dau. Helburua ez da bakarrik gertakariak azaltzea, baizik eta ulertzeko tresnak eskaintzea eta pentsamendu kritikoa sustatzea. Gerrak eta krimenak, sionismoaren ideologia, palestinarren erresistentzia, errefuxiatuak, nazinoartearen jokabidea... gaiak lantzen dauz. Durangon bizi dan Hawari familia euskaldun-palestinarraren testigantza be jaso dau Markel Elortzak.

181 kilometro osotuko dabez, Bizkaiko bost deiadar mendietatik igaroz

Ainhoa Llona — Fri, 05 Jun 2026 11:53:01 +0000

Aste osoan zehar dabilz mendirik-mendi eta guztira, 181 kilometro osotuko dabez, Bizkaiko bost deiadar mendietatik igaroz: Gorbeia, Oiz, Sollube, Kolitza eta Ganekogorta. Astelehenean abiau ziran Zeanuriko Pagomakurretik, eta domekan amaituko dabe ibilpidea Ganekogortan, Deiadar Mendien Egunagaz batera. Mendi bakotxean adarra jotzen dabe, antxina Bizkaiko Batzar Nagusietarako deia egiteko erabiltzen zan ohitura gogoratuz. Bizkaiko Mendizale Federazinoko zuzendaria dan Pedro Aizarna izan dogu Lau Haizetara saioan, eta adierazo dau, helburua ez dala prisaka ibiltea, baizik eta Bizkaiko paisaiez gozetea eta mendizaletasuna sustatzea. Domekan, Ganekogortan egingo dan Deiadar Mendien egunak emongo deutso amaiera aurtengo Deiadar Mendien Erronkari.

Hemeretzigarren edizinoa izan da aurtengoa, eta Txillardegiren 'Leturiaren egunkari ezkutua' eleberria irakurri dabe

Ainhoa Llona — Thu, 04 Jun 2026 12:06:00 +0000

Goizeko zortzietan hasi da irakurraldia, eta aurtengoan, Txillardegiren Leturiaren egunkari ezkutua eleberria irakurri dabe eten barik, eguerdiko ordu bietara arte. Bizkaia Irratian geugaz izan dogun Joseba Sarrionandiak emon deutso hasierea irakurraldiari, eta ostean, ehunka pertsona igaro dira; tartean ikasleak, irakasleak, erakundeetako ordezkariak eta diasporako euskara ikasleak. 1957an argitaratutako Leturiaren egunkari ezkutua lehen eleberri modernotzat jotzen dabe aditu askok, eta pertsonaia baten barne gatazka modu barritzailean erakutsi eban lehenengo lanetarikoa izan zan. Sarrionandiagaz gain, Jose Francisco "Kinku" Zinkunegi Etxepare Institutuko Euskara Munduan programaren koordinatzailea, eta Paulo Alberdi Bilbo Zaharra euskaltegiko ordezkaria izan doguz irratiko mikrofonoetan.

Eredu aitzindaria da

Ainhoa Llona — Thu, 04 Jun 2026 05:06:59 +0000

Bizkaidendak-ek Euskaldendak-agaz alkarlanean eta Eusko Jaurlaritzako Turismo, Merkataritza eta Kontsumo sailaren bultzadagaz, Berriro plataforma aurkeztu dau. Fidelizazinorako plataforma digital aitzindaria da Euskadin, tokiko merkataritzearen eta zerbitzu pertsonalen lehiakortasuna indartzeko asmoagaz sortutakoa, plataforma handien eta merkataritza-gune handien aurrean. Euskadin jarduten daben txikikazko saltokiei, hurreko negoziei eta profesionalei zuzendutako proiektua da. Plataformak ez dau ohiko salmenta-prozesua ordezkatzen, baizik eta osotu egiten dau, denden eta bezeroen arteko hartuemona hobetzen daben fidelizazino-pizgarriakaz. Sabin Arana Bizkaidendak-eko teknikariak Bizkaia Irratiaren azaldu dauanez, Berriro sektorearen eskaera baten ondorioz sortu da eta merkatariek eurek garatu dabe, tokiko merkataritzearen errealidade ugariak integratuz. Plataformari esker, bezeroek abantaila zuzenak lortuko dabez tokiko dendetan erosteagatik. Aranaren esanetan, hurrekotasunak eta tratu pertsonalizaduak balio erantsia eskaintzen dabe, eta Berrirok hori indartzeko aukerea emoten eutse merkatariei, modu erraz eta intuitiboan erabili daitekean tresna honi esker. Ganera, plataformak malgutasuna eskaintzen deutse merkatariei. Bakotxak bere fidelizazino-estrategia diseinau leike, establezimendu bakotxak erabagi leike zer sari edo deskontu mota eskaini gura deutsen bere bezeroei. Lehen asteetako harrera oso positiboa izan dala nabarmendu dau Bizkaidendak-ek. Proiektua aurkeztu eta aste gitxira, ehun saltokitik gora batu dira plataformara. Momentuz, Bizkaiko eskualde bitan jarri dabe martxan: Arratia-Nerbioin eta Durangaldean, baina Sabin Aranak gaineratu dauanez, uda ostean, Erando, Leioa eta Txorierrira be zabalduko dabe. Interesatuta dagozan merkatariek www.berriro.eus webgunearen bitartez emon leikie izena. Bezeroek be atari horretan sortu leikie kontua.

Euskadiko Gazteak Lankidetzan programaren zuzendariak atzera begirada bota dau balorazino orokorra eginez

Ainhoa Llona — Wed, 03 Jun 2026 10:47:04 +0000

Eusko Jaurlaritzako Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoaren Sailak Euskadiko Gazteak Lankidetzan programaren 30. urteurrena ospatu dau Bilbon. 1993an martxan jarri zanetik, ekimenak Euskadiko 2.500 gazte baino gehiago eroan ditu Amerika, Afrika eta Asiako herrialdeetako lankidetza-proiektuetara. Urteurrena ospatzeko antolatutako topaketan, programan parte hartu daben hainbat lagun batu dira euren esperientziak, ikaskuntzak eta etorkizunerako proposamenak partekatzeko. Antolatzaileek azaldu dabenez, programa hau ez da bidaiatzeko aukera hutsa, ezta boluntariotza-esperientzia isolatu bat be; kulturarteko topagunea eta eraldaketa pertsonal zein sozialerako tresna bat da. Parte-hartzaileen artean izan da Itziar Irazabal, gaur egun Euskadiko Gazteak Lankidetzan programaren zuzendaria dana. Halanda be, bere lotura ez da kudeaketara mugatzen: orain dala 31 urte berak be parte hartu eban programan, Ekuadorren egindako egonaldi baten bidez.

30 urteko ibilbidea eta nazinoarteko zabalkundea

Irazabalek azaldu dauenez, ekimenaren sorrerea Koldo Ruiz Eusko Jaurlaritzako teknikari baten ideia izan zan. Urteek aurrera egin ahala, parte-hartzaileen kopurua handituz joan dala gogoratu dau. Programaren bilakaerari buruz berba egiterakoan, gizartearen aldaketetara moldatzeko gaitasuna nabarmendu dau. "Programa honek gauza onik euki badau, gizarteagaz batera aldatzen jakin dauela izan da", adierazo dau. Gogorarazo dauenez, lehenengo urteetan gazte askorentzat lehenengo aldia izaten zan hegazkinean sartzen zirana edo atzerrira joaten zirana; gaur egun, ostera, Erasmusak edo beste mugikortasun-esperientzia batzuk ohikoagoak dira. Horregaitik, programak "momentu bakotxean dagozan gazteei egokitzen" jarraitzen dauela azaldu dau. Hasierako urteetan proiektu gehienak Hego Amerikan garatzen baziran be, gero GKEak programara batu ahala jarduera eremuak handituz joan zirela azaldu dau. "Australian izan ezik, kontinente guztietan euki dogu jentea", azpimarratu dau.

"Nire bizitza aldatu eban esperientzia izan zan"

Programaren funtzionamenduari jagokonez, hiru eragile nagusi dagozala azaldu dau: GKEak, gazteak eta Eusko Jaurlaritza. Hiru alde horreen artean erabagiten dira gazteek egingo dabezan eginkizunak. Horren harira, parte-hartzaileek ez dabela zertan euren lanbideari lotutako zereginik egin behar gogorarazo dau: "Medikua bazara ez zara mediku lanetan joango; ni hezitzailea naz eta gonak josten egon nintzan hiru hilabetez. Zure eskuak eta burua proiektu horretan ipintea da garrantzitsuena." Bere kasuan, Ekuadorren bizitako esperientziak eragin zuzena izan eban bere etorkizunean. "Nire bizitza aldatu zan; informatika ikasten nebilen eta bueltan Gizarte Hezkuntza ikasi neban", gogoratu dau. Horren harira, adierazo dau "gure zilborrera dogun begirada kentzen jaku bueltetan garenean", eta esperientziak mundua ulertzeko modu barriak zabaltzen dituala. Etorkizunari begira, Irazabal baikor agertu da. Bere esanetan, Eusko Jaurlaritzak programaren aldeko apustua egiten jarraitzen dau, eta erronka nagusia izango da orain arte lez gizartearen behar eta errealidade barriei adi egotea eta horreetara egokitzen jakitea.

Gastronomia jasangarriago baterantz aurrera zelan egin aztertuko dabe

Ainhoa Llona — Mon, 01 Jun 2026 12:12:37 +0000

Bagilaren 8an Bizkaiak Euskal Gastronomiaren Topaketaren bosgarren edizinoa hartuko dau. Jardunaldia Mantala Basque Gastronomyk —Basque Culinary Centerrek eta Hazi Fundazioak bultzatutako ekimenak— eta BISUBIk (Bizkaiko Sukaldarien Bilkura Fundazioak) antolatzen dabe. Gastronomia-sektoreko profesionalak eta eragileak batuko dira Dimako Garena jatetxean, euskal gastronomiaren orainaz eta etorkizunaz modu kolektiboan hausnartzeko. Imanol Zubelzu Mantala Basque Gastronomy-ko arduradunak Lau Haizetara irratsaioan azaldu dauanez, topaketaren helburua hasieratik sektoreak berak daukazan erronkei erantzutea izan da. Bere esanetan, orain dala bost urte abiatu zan ekimena, ekoizleen, sukaldarien eta bestelako eragileen beharrak entzun ostean. "Jabetu ginan euskal gastronomiak behar bat eukala: sektoretik jaiotako topaketa bat abian jartzea, sektoreak egun daukazan erronkak aztertzeko eta alkarlanean etorkizuna diseinatzeko", adierazo dau. Aurtengo edizinoan gastronomia berdea eta jasangarria izango dira ardatzak. Zubelzuren ustez, gastronomia jasangarriak hainbat alderdi hartzen dauz kontuan: lurra zaintzea, energia barriztagarriak erabiltea, tokiko produktuen alde egitea edo sektoreko profesionalen lan-baldintzak hobetzea. Topaketan hausnarketa sakona egingo dabe gastronomia eredu iraunkorrago baterantz egin beharreko bidearen inguruan. Sektoreko ia 300 profesional batuko dira Dimako Garena jatetxean: sukaldariak, ekoizleak, baserritarrak, artisauak, upategiak zein erakundeetako ordezkariak.

Presoen bergizarteratzea administrazino publikoek bere gain hartzea eskatzen dau Harrerak

Ainhoa Llona — Sat, 30 May 2026 06:12:03 +0000

Asteon Giza Eskubideen Behatokiak eta Harrerak iragarpen garrantzitsu bi egin dabez. Alde batetik, Behatokiak Nazino Batuen Erakundeak egindako txosten baten barri emon dau. Txostenean Harrera alkartearen lana gorapaitu eta erakunde publikoek bergizarteratze politiketan esku hartze handiagoa izatea eskatzen da. Beste alde batetik, euskal presoen, iheslarien eta deportatuen egoerea zein dan jakin gura dau Harrera alkarteak. Horretarako, euren zaurgarritasunaren azterketa egingo dau aurten. 2000. urtetik hona espetxean 5 urtetik gora pasau daben pertsonen egoerea aztertuko dabe, gaur egungo preminak zein diran jakiteko eta urte batzuk barru zer behar izango diran aurreikusteko. Bost urteko muga ezarri dabe, hortik gorako kartzela aldiek ondorioak izten dabezala adierazten dabelako ikerketa askok. Azterketa honen ondorio nagusiak udagoienean aurkeztuko dabez. Egoitz Koto Harrera alkarteko bozeroaleak azaldu dauanez, Harrera 2012. urtean jaio zan, Euskal Herrian kartzela, erbestea edota deportazinoa sufridu daben emakume zein gizonezkoen gizarteratzean laguntzeko, pertsona honeek bizitza duin bat eregi ahal izan dagien. Alkarte asistentzial honek egun daukazan 5.000 bazkideen ekarpen ekonomikoari esker gauzatzen dau lan hau. Lau eremutan jarduten dabe: juridiko administratiboan, osasunean, ekonomikoan eta enpleguan.

Liverpoolen jokatu da aurtengoa, 300 parte hartzailegaz

Ainhoa Llona — Fri, 29 May 2026 12:31:47 +0000

Kevinth Cardona ondarrutarrak Red Bull-ek antolatutako nazinoarteko kukaña txapelketa irabazi dau. Hiru biderrez parte hartu dau Red Bullek antolatutako lehiaketan, eta bi biderrez irabazi dau. Liverpoolen jokatu da aurtengoa, eta berak eroan dau saria. Txapelketan 300 lagun aritu ziran lehian, bost taldetan banatuta. Lehen fasean parte-hartzaile bakotxak aukera bakarra izan eban, eta puntuazinorik onenak lortu ebezanek egin eben aurrera. Finalean 20 lagun aritu ziran, baina banderari heldu eutsan bakarra Kevinth izan zan. Ondarrutarrak poz handiz hartu dau garaipena, eta nazinoarteko txapelketa baten Euskal Herria eta Ondarroa ordezkatzeko aukera izan dau.

Hiru gune izango dira: ikastola, Europa parkea eta Txurdinagako kiroldegia

Ainhoa Llona — Tue, 26 May 2026 13:10:57 +0000

Bizkaiko Ikastolen aldeko jaiaren eguna gero eta hurrago dago. Ibilaldiaren 48. edizinoa domekan ospatuko da Bilbon, Txurdinaga auzoan, Kirikiño Ikastolak antolatuta. Amaia Galindez ikastolako zuzendariak esan dauanez, ilusinoa da nagusi azken egunotan, nahiz eta urduritasun puntu bat be badaukien antolatzaileek. Kirikiño ikastolak orain 38 urte antolatu eban Ibilaldia (1988. urtekoa be Txurdinagan ospatu zan; orduan, baina, Bilboko beste ikastola batzukaz batera antolatu eban) eta aurreko esperientzia horrek lagundu deutsela onartu dau Galindezek. Halanda be, azpimarratu dau gaur egungo erronkea handia dala, eta ikastola osoaren zein beste ikastola batzuetako boluntarioen laguntzea ezinbestekoa dala.

Hiri kiribili bil lelopean, aurtengo Ibilaldiak hiru gune izango dauz: ikastola bera, Europa parkea eta Txurdinagako kiroldegi ingurua. Edade eta gustu guztietarako jarduerak izango dira: kontzertuak, dantza erakustaldiak, umeentzako ekintzak... Aurten, lehenengoz, Euskara mila koloretan izeneko aire-zabaleko pintura-lehiaketa egingo da. Umeek, gazteek eta helduek euren sormena agerian jarri ahal izango dabe Ibilaldiaren barruan. Eta igazko moduan, aurten be Ibilaldia bezperan hasiko da. Kirikiño ikastolan bertan, besteak beste, erromeria, pailazoak, kontzertuak eta umeentzako tailerrak izango dira zapatuan.

Gastronomia, kultura eta itsas ondarea izango dira ardatz domekara arte

Ainhoa Llona — Fri, 22 May 2026 12:31:39 +0000

Bermeok ofizialki inaugurau dau eguerdian XXXII. Arrain Azoka, herriko agenda sozial, ekonomiko eta kulturaleko hitzordu esanguratsuenetako bat. Lamerako karpan egin dan ekitaldian herriko agintariak, Eusko Jaurlaritza eta Bizkaiko Foru Aldundiko ordezkariak, inguruko herrietako alkate batzuk, enpresa eta erakundeetako ordezkariak eta herritarrak batu dira. Itsasoa zaindu, bizia dastatu lelopean, aurtengo edizinoak itsasoaren zaintza, jasangarritasuna eta belaunaldien arteko transmisinoa jarri dauz erdigunean. Inaugurazino ekitaldian nabarmendu danez, Arrain Azoka ez da gastronomia edo jai giro hutsera mugatzen dan hitzordua. Bermeoren memoria kolektiboa, itsas kulturarekiko lotura eta arrantzaleen ekarpena aitortzeko espazioa be bada. Ixone Soroa Eusko Jaurlaritzako Arrantza eta Akuikultura zuzendariak Bizkaia Irratian nabarmendu dauanez, azokeak berezitasun handi bat dauka: arrantzaren eta itsasoaren inguruko kate guztiak batzen dauzala. "Bermeoko Arrain Azoka, bai Euskadin bai hemendik kanpo, erreferente bihurtzen dabil", azpimarratu dau Soroak. Nadia Nemeh Shomaly alkateak, bere aldetik, adierazi dau, azken urteetan gastronomiaren arloak gero eta pisu handiagoa hartu dauala azokaren barruan, eta aurten beste arlo bat indartu gura izan dabela, jasangarritasuna. Inaugurazino ekitaldiaren barruan banatu da aurtengo XXIX. Hegaluze Saria be. Aitortza Bermeoko Nautika Eskolak jaso dau, eskolaren 50. urteurrenaren harira. Sariaren bitartez, Arrain Azokak aitortza publikoa egin gura izan deutso arrantza munduan prestakuntzak daukan funtsezko garrantziari, eta batez be, Bermeoko Nautika Eskolak azken bost hamarkadetan egindako ekarpen esanguratsuari. XXXII. Arrain Azokak domekara arte jarraituko dau, eta astegoien osoan zehar askotariko jarduerak hartuko dauz herriak. Aurten 20 erakustoki dagoz azokan, eta bertan kontserbak, arrain produktuak eta tokiko bestelako proposamenak dastatu zein erosteko aukerea izango dabe herritarrek zein bisitariek. Horrez gain, lehenengoz, tokiko artisauen gunea be izango da Pop-Up Kresaltsua izeneko espazio barrian. Egitarauaren barruan, urtero harrera ona izaten daben jarduerak be izango dira: Nautika Eskolako nabigazino-simulagailura bisitak, Hegaluze itsasontzian urteerak edota Arrantzaleen Museora doako sarrera. Herriko kultur eta kirol taldeek be protagonismo berezia izango dabe asteburuan zehar. Fanfarreak, txistulariak, trikitilariak, dantza taldeak, erraldoiak, gaiteroak eta danborrada kalez kale ibiliko dira, azokako giroa indartuz. Aurtengo edizinoak itsasoaren zaintzagaz lotutako ekimen ugari be hartuko dauz. Eusko Jaurlaritzaren Aztertu programearen bidez, tailerrak eta familia-jarduerak egingo dira. Ganera, Nestor Basterretxea aretoan, Itsasoaren sekretuak erakusketa dago ikusgai egunotan. Bermeo Tuna World Capitalek eta Urdaibaiko Esentziek antolatutako dastaketek be protagonismo berezia izango dabe. Alkartasunak be bere lekua izango dau beste urte batez Arrain Azokan. Lamerako Solidaritza Gunean marmitakoa eta hegaluze errea dastatzeko erea egongo da, eta bildutako dirua gaixotasun arraroak daukiezan Bermeoko umeen tratamenduetara bideratuko da.

Udalak ikerlari ondarrutarrak isilean egindako lana bistaratu eta herriari erakutsi gura izan deutso, zientziaren eta ikerketaren garrantzia azpimarratzeko

Ainhoa Llona — Thu, 21 May 2026 11:36:03 +0000

Ondarroako Udalak 2026ko Antxoa egunean Zidarrezko Antxoa saria emon deutso Iker Badiola Etxaburu ikerlari, biologo eta dibulgatzaileari. Badiolak urteak daroaz minbiziaren ikerketan lanean, batez be, gibeleko metastasien inguruan. Eta dibulgazinoan be buru-belarri dabil. Aitortza hunkituta jaso ebala esan deusku, "emozino handiko eguna" izan zala, eta saria bera baino, horrek zientziari emoten deutson balioa nabarmendu gura izan dau ikerlari ondarrutarrak. "Bizi dogun garai honetan, zientzia hainbeste ezbaian jartzen dana eta, erakunde publikoen partetik behar da bultzada hori" azaldu dau Iker Badiolak. Gaur egun Iker Badiola EHUko Kultura Zientifikoko Katedraren zuzendaria da. Orain dala 15 urte sortu zan erakunde hau, espazio publikoan kultura zientifikoa bultzatzeko eta ikusi eragiteko. Badiola Juan Ignacio Pérez Iglesias Zientzia, Unibertsidade eta Barrikuntza sailburua ordezkatu eban. 2001ean EHUn Biologia Zientzietan lizentziatua eta 2007an doktorea, Badiolak eskarmentu handia dauka bai ikerketan bai dibulgazinoan. Hainbat artikulu zientifiko eta liburu idatzi dauz. 2006. urtean ikertzaile gazte onenaren saria jaso eban, eta 2019an Galiziako Errege Akademiaren Ernesto Viéitez saria irabazi eban gibeleko metastasiaren aurkako terapia bat garatzeagaitik. Egonaldiak egin dauz atzerriko unibertsidadeetan, esaterako, Kopenhage eta Torontoko unibertsidadeetan. Metastasiaren kontrako terapietan be lan egiten dau EHUko Signaling Lab ikerketa-taldean. Horrez gain, bere dibulgazino-lana minbiziaren kontrako ikertzaile lanagaz eta EHUko Medikuntza eta Erizaintza fakultadeko irakasle lanagaz buztartzen dau. Eta Zientziaren Giltzak kolektiboko kide be bada.

Maiatzaren 24an Helmugak Bizipoza jaia ospatuko da Berriatuan

Ainhoa Llona — Wed, 20 May 2026 05:18:45 +0000

Berriatua prest dago maiatzaren 22tik 24ra Helmugak Bizipoza jaia ospatzeko. Bizipoza eta Helmugak alkarteek alkarregaz antolatuta, alkartasunaren, euskerearen eta inklusinoaren aldeko astegoiena izango da. Egun handia maiatzaren 24a izango da, baina barikutik ekingo deutsie ospakizunari eta zapatuan be ez da egitasmorik faltako. Tartean, Helmugak Bizipoza erronka. Ander Txakartegi Helmugak alkarteko kideak azaldu dauanez, 24 ordutan Lea-Artibaiko 12 herriak lotuko dauan 420 kilometroko ibilbidea egingo dabe bizikletaz, 8.500 metroko desnibel metatua gaindituz. Berriatuko plazatik abiatuko dira barikuan 22:00etan, eta Markina-Xemein, Etxebarria, Munitibar, Aulesti, Amoroto, Gizaburuaga, Ispaster, Lekeitio, Mendexa eta Ondarroatik igaroko dira, barriro Berriatura itzultzeko. Sei biderrez egingo dabe ibilbide hori. Helmugak alkarteak argi dauka bidea ez dala hemen amaitzen. Urte birik behin jai handi bat antolatzen jarraitzeko asmoa daukie, eta tarteko urteetan be erronka barriak prestauko dabez, umeen aldeko mezu kolektiboa zabaltzen segiduteko.

2027an Gasteizek hartuko dau Europako Gizarte Zerbitzuen Kongresua

Ainhoa Llona — Tue, 19 May 2026 13:22:19 +0000

European Social Network (ESN) erakundeak antolatuta, European Social Services Conference egiten dabilz Vallettan (Maltan). Hitzordua gizarte-zerbitzuen eremuko politiken eta praktiken Europako foro nagusitzat hartzen da, eta hainbat herrialdetako erakunde-arduradunak, profesionalak, gizarte-erakundeak eta ikertzaileak biltzen dauz. Euskadik presentzia nabarmena dauka Maltan. Eusko Jaurlaritza buru dauala, Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoaren sailaren bitartez, Euskadiko ordezkaritza bat bertan da. Ganera, EAEren parte-hartzeak esanahi berezia dauka. Izan be, Gasteizek 2027an hartuko dau ESNren Biltzarraren hurrengo edizinoa, eta horri esker, gizarte-zerbitzuen etorkizunari buruzko Europako eztabaidaren erdigunean jarriko da Euskadi. Ivan Larraza Ongizate sailburuordeak nabarmendu dau foro horretan parte-hartzea ezinbestekoa dala Euskadirentzat: "Gure eredua azaltzeko ez eze, beste herrialde batzuetatik ikasteko be balio dau". Gaineratu dauanez, 40 herrialde baino gehiagoko ordezkariak eta mila delegadu inguru batu dira Maltan. Larrazaren esanetan, Euskadik erreferente izatea lortu dau, batez be, ikuspegi komunitarioan eta prebentzinoan. "Komunidadearen ikuspegia oso barneratuta daukagu gure ereduan, eta Europan gero eta gehiago jotzen ari dira norabide horretara", azaldu dau Ongizate sailburuordeak. Maltako topaketan landa eremuetako zahartzeari eta zaintza sistemari buruzko saio baten parte hartu dau Euskadiko ordezkaritzak. Bertan Transis Lab Europako proiektua aurkeztu dabe. Horren barruan garatutako Fragilab tresnak pertsonen zaurgarritasuna neurtzen dau, ikuspegi fisikoa ez eze, soziala, emozionala eta ekonomikoa be kontuan hartuta. Helburua da pertsona bakotxaren egoerara egokitutako laguntza pertsonalizaduak eskaintzea, baten be, landa eremuetan bizi diran adinekoei. Larraza sailburuordeak ohartarazi dau landa eremuetako zahartzeak erronka bereziak daukazala: "Herrietan zerbitzuetarako sarbidea gatxagoa da, eta baliabide gitxiago egoten dira". Horregaitik, komunidadean bertan zaintza eta laguntza sareak indartzea giltzarritzat jo dau.

Hogeita seigarren edizinoa da aurtengoa

Ainhoa Llona — Fri, 15 May 2026 12:54:41 +0000

Atzo hasi eta domekara bitartekoa izango da Leioan, Umore Azokaren hogeita seigarren edizinoa. Euria izan da protagonista azken orduetan, eta hau dala eta aldaketak egin behar izan dabez. Lekuz aldatu dira emonaldietariko batzuk eta beste batzuk bertan behera geratu dira, bihar edo etzi eskaintzeko. Euskal Herriko, estaduko eta nazinoarteko konpainiek 60 emonalditik gora eskeiniko dabez egunotan Leioan. Gogoratu behar, 600 proposamen baino gehiago jaso dabezala aurten. Lau Haizetara saioan, Haatik Dantza Konpainiako Aiert Beobidegaz eta Koilara Teatro Humor konpainiako Aitor Vinagretegaz berba egiteko aukerea izan dogu, besteak beste.

Otxandiok hartuko dau maiatzaren 16an Udalerri Euskaldunen Eguna

Ainhoa Llona — Wed, 13 May 2026 12:33:30 +0000

Zapatu honetan, maiatzaren 16an, Udalerri Euskaldunen Eguna ospatuko dabe Otxandion. UEMAk urte birik behin antolatzen dau hitzordua, udalerri euskaldunen ekarpena balioan ipinteko eta arnasguneek gaur egun daukien egoeraren inguruan hausnartzeko. Martin Aramendi UEMAko lehendakariak Bizkaia Irratian azaldu dauanez, aurten be jaia eta aldarria batuko dauz egun berezi honek. Aramendik gogorarazo dau hizkuntza baten biziraupenerako ezinbestekoak dirala arnasguneak, hau dau, euskerea nagusi dan eremuak. Hain zuzen be, egoerea "kezkagarria" dala adierazo dau, azken datu soziolinguistikoek alarma gorriak piztu dauazala esanez. UEMAko lehendakariaren berbetan, danak bere horretan jarraitzen badau, 2036. urterako arnasguneak desagertzeko arriskua dago. Horren aurrean, UEMAk Lurralde Estrategia eta Esnatu dinamikea aurkeztu dauz oraintsu. Ildo horretan, zapatuan, Udalerri Euskaldunen Egunaren barruan, hamar neurri urgente aurkeztuko dabezala iragarri dau. Aramendiren esanetan, "berehala hartu daitekezan neurriak" dira, eta egoerak preminaz jarduteko behartzen dauala uste dabe. Otxandion egingo dan ospakizunean, UEMAk Batzar Nagusia egingo dau eta bertan Nafarroako Elgorriaga udalerria mankomunidadeko kide lez onartzea aurreikusten dabe. Gaur egun UEMAk 120 udalerri batzen dauz, eta 350.000 biztanle inguruko lurgunea ordezkatzen dau. Martin Aramendik eskerrak emon deutse Otxandioko Udalari eta herriko eragileei, Udalerri Euskaldunen Egunaren antolakuntzan erakutsitako inplikazinoagaitik. "Oso erraz jarri deuskue dana", adierazo dau. Otxandion bertan prestau daben 7 harri, 7 herri abestia be nabarmendu dau. Azkenik, herritar guztiak maiatzaren 16an Otxandiora joatea konbidatuz dauz: "egun polita izango da, jai eguna eta aldarrikapena batera bizitzeko".

Bilboz gain, Bermeo, Pasaia eta Portugaleteko portuetan be izango da Aita Mari hileon

Ainhoa Llona — Fri, 08 May 2026 05:04:56 +0000

Mediterraneoan erreskate humanitarioak egiten dauan Aita Mari ontzia Bilbon dago egunotan, eta herritarrei bisitak egiteko aukera eskaintzen dabil, itsasoan migratzaileek bizi daben erealidadea hurretik erakusteko helburuagaz. Erreskate ontzia Itsas Salbamendu Humanitario (SMH) gobernuz kanpoko erakundeko proiektua da, eta azken misinoan 32 pertsona erreskatatu eta egoera kritikoan egozan beste 74ri laguntzea emon eutsen. Ana Perez SMH-ko kideak azaldu dauanez, Bilbon izaten ari diran harrera “oso ona” da, eta egunotan bisitari ugari aurreratzen dabilz ontzira, batez be, ikastetxeetako ikasleak goizez. Bere esanetan, bisiten helburua “Aita Marik egiten dauan lana sozializatzea eta herritarrakaz partekatzea” da.

Itsas Salbamendu Humanitarios GKEa orain dala 10 urte sortu zan. Azken urteetan egoerak okerrera egin dauala salatu dau Ana Perezek. Bere esanetan, Europako migrazino politikek oztopo gehiago jartzen deutsez erreskate ontziei, eta Mediterraneoko bidea gero eta arriskutsuagoa bihurtzen dabil. “Mediterraneoa munduko fosarik handienetako bat bihurtu da”, ohartarazi dau. Halanda be, zailtasunak zailtasun, bizitzak salbatzen jarraituko dabela argi itxi dau.

Bildutako diru guztia Ausarta Zentroa proiektura bideratuko da

Ainhoa Llona — Thu, 07 May 2026 11:31:30 +0000

Maiatzaren 10ean Leioan Ausarta Eguna 2026 ospatuko da, Aspanovasek Leioako Udalagaz lankidetzan antolatutako jardunaldi solidarioa. Aurten lehenengoz egingo da Ausartak martxa solidarioa. Haurren minbiziaren errealidadea ikusarazoteko eta minbizia daukien adintxikikoen familiei babesa erakusteko helburuagaz sortu da martxa hau, herritarren parte-hartzea sustatuz, ikuspegi inklusibo, familiar eta ludiko batetik. Ausartak I. Martxa 11:00etan hasiko da eta 3,47 kilometroko ibilbidea izango dau. Zailtasun gitxiko ibilbidea da, edade eta sasoi fisiko guztietako pertsonek bat egin dagien pentsauta. 600 pertsona inguruk emon dabe izena martxan. Maitane Rodriguez Aspanovaseko koomunikazino arduradunaren esanetan, holango ekimenek komunidadea aktibau eta parte-hartzea sustatzen dabe, eta minbiziaren errealidadea ikusgarri egiten dabe. Halanda be, gogorarazo dau alkartasuna ez dala egun bakarrekoa, eta urte osoan zehar be badagozala laguntzeko moduak. Gizartearen erantzunari jagokonez, Aspanovaseko komunikazino arduradunak uste dau gero eta kontzientzia handiagoa dagoala, baina hondino badagoela zer egin. "Holango gaiak ez dira beti errazak, baina beharrezkoa da horreei begiratzea", azaldu dau. Aspanovaseko komunikazino arduraduna dan aldetik, Rodriguezek nabarmendu dau ez dala bakarrik informazinoa zabaltzea. Errealidade konplexu bat modu arduratsuan eta gertukoan kontatzea be bada. Minbizia daukien umeen eta euren familien egunerokoa gizarteratzea ezinbestekotzat jo dau, ikusgarritasunak laguntza eta ulermena handitzen daualako. 1989an sortu zanetik, Aspanovasek bilakaera handia izan dau. Hasierako beharrei erantzutetik, gaur egun arreta integralago bat eskaintzera igaro dira: laguntza psikologikoa, soziala eta hezitzailea, besteak beste. Zentzu horretan, Ausarta Zentroa proiektua mugarri garrantzitsua izango dala nabarmendu dau Rodriguezek, familiei arreta osoagoa eskaintzeko espazio lez. Leioako Ausarta Egunean bildutako dirua Ausarta Zentrora bideratuko da.

Erabilera intentsiboa ez da beti adikzinoa: gakoa ondorioetan dago

Ainhoa Llona — Wed, 06 May 2026 05:13:31 +0000

'Entzun eta zabal ezazu' lelopean, EHUPodcast Euskal Herriko Unibertsidadearen plataformea da, ezagutza zientifikoa gizartera modu atsegin eta ulergarrian hurreratzeko, pentsamendu kritikoa sustatzeko eta publiko orokorraren jakin-mina pizteko. Hileroko proiektua da, eta azken atalean, apirileko atalean, Juan Manuel Machimbarrena EHUko Psikologia Fakultadeko irakasle eta ikertzaileak adintxikikoek Internet zelan erabiltzen daben, horri lotutako arriskuak eta familia bitartekaritzaren funtsezko zeregina aztertu dauz. Machimbarrenaren berbetan, garrantzitsua da erabilera intentsiboa eta erabilera problematikoa bereiztea, eta arreta jartzea benetako ondorio negatiboetan. EHUko irakasle eta ikertzaileak azpimarratu dauanez, "denpora asko pasatzeak ez dau zertan adikzinoa esan gura". Arazoa agertzen da erabilerak eguneroko bizitzan interferentziak sortzen dauzanean: eskola errendimenduan beherakadea, lehen gustokoak ziran jarduerak iztea edo harremanetan gatazkak agertzea, besteak beste. Ikertzailearen arabera, ezin da muga argi bat ezarri erabilera osasuntsuaren eta problematikoaren artean. Halanda be, badira seinale batzuk: ongizate emozionalean eragina, kontrol faltea edo eguneroko jardueretan eragina. Testuinguru horretan Urre Kizkurren hipotesia aitatu dau. Ikuspegi horren arabera, ez da egokia ez erabilera nulua ezta gehiegizkoa be. Gakoa erdiko puntuan dago, erabilera kontziente eta orekatuan. Gazteei sare sozialak guztiz kentzeak be ondorio negatiboak izan leikez, Machimbarrenaren eretxian, sozializazinoan parte garrantzitsua daukielako gaur egun.

Familien zeregina: prebentzinoa eta laguntza

Gurasoen rola funtsezkoa dala azpimarratu dau. Garrantzitsua da prebentzinotik jardutea, arazoa larria azaldu aurretik hasita. Juan Manuel Machimbarrenak gaineratu dauanez, garrantzitsua da etxean berba egitea. Ohartarazo dau zigorrak —mugikorra kentzea, sare sozialak debekatzea...— ez dirala beti urtenbide egokiena. Askotan teknologia bihurtzen da arazo guztien errudun, baina atzean beste zailtasun batzuk egon daitekezala azaldu dau. Horregaitik, egoera osoa ulertzea eta alternatibak eskaintzea proposatzen dau. Amaitzeko, EHUko ikertzaileak nabarmendu dau ezin dala erantzukizun guztia erabiltzaileengan jarri. Plataformek eta enpresek be badaukie zeregina, erabiltzaileen arreta bereganatzeko diseinautako mekanismoak erabiltzen dabezalako.

Zaporeak Eguna ospatzeko gonbidapena luzatu dabe antolatzaileek

Ainhoa Llona — Tue, 05 May 2026 11:26:24 +0000

Maiatzaren 9an hitzordua izango da Getxon, TikiToki Zentroan. Zaporeak Eguna ospatuko da, egun osoko egitarau zabalagaz. Musika, bertsoak, herri bazkaria eta kalejirea izango dira protagonista, giro parte-hartzailea eta festiboa sortuz. Paul Benito del Vallek Bizkaia Irratian azaldu dauanez, jardunaldiak gastronomia eta alkartasuna buztartzea dauka helburu, herritarrak alkartzeko topagune bihurtuz. Ekitaldiak, ganera, dirua biltzeko balioko dau, Zaporeak alkarteak egiten dauan lan humanitarioari eusten segiduteko. Greziako Lesbos uharteko errefuxiatuei laguntzea emoten deutsen gobernuz kanpoko erakundea da Zaporeak. 2014tik Grezian dagozan errefuxiatu-esparruetan janaria prestatzen dau, harrapauta dagozan pertsona zaurgarrienen bizi baldintzak hobetzeko helburuagaz. Hainbat boluntarioren lankidetzeagaz, otordua prestatzen deutse egunero. Gaur egun 2.000 otordu prestatzen dabez egunean Kara Tepe kanpalekuko asilo-eskatzaileentzat. Benito del Valle boluntarioa zezeilean egon zan bertan. Bere esanetan, kanpalekuetara joatean benetako errealidadea aurrez aurre ikusten da. Alde batetik, egoera gatxean dagozan pertsonen aurpegiak; bestetik, umeen alaitasuna, zailtasunen ganetik irribarrez jarraitzen dabenak. Bertako egunerokoa gogorra izan arren, Zaporeak kudeatzen dauan sukaldean sortzen dan giroak indar berezia dauka. Boluntarioek eta errefuxiatuek alkarregaz lan egiten dabe, askotan hizkuntza desbardinak izan arren, janariaren bidez ulertuz.

Artizarra sareak itxura barritua eta parte-hartzea sustatzeko hobekuntzak aurkeztu dauz

Ainhoa Llona — Sat, 02 May 2026 13:36:46 +0000

Udako Euskal Unibertsidadeak (UEU) bultzatutako Artizarra sare sozial zientifiko-profesionalak eguneraketa garrantzitsua izan dau. 2018. urtean sortutako plataformak euskal komunidade zientifikoa saretu, ikusgarri egin eta sendotzea dauka helburu. Gaur egun 1.000 kide baino gehiagok osotuten dabe. Artizarrako koordinatzaile dan Zihara Enbeitak azaldu dauanez, proiektua Inguma datu-basetik abiatu zan, euskarazko ekoizpen zientifikoaren atzean dagozan pertsonak alkarlotzeko beharrari erantzuteko. Ingumak azken 50 urteotan unibertsidade mailako zientzia eta jakintza-alor bakoitxean euskaraz idatzi eta ahoz ekoiztu danari buruzko oinarrizko informazinoa eskaintzen dau, baina pertsonen arteko hartuemonak bideratzean labur geratzen zan. "Ekoizpen horri aurpegia jartzeko, eta komunidadea saretu eta sendotzeko sortu zan Artizarra", azaldu dau. Hainbat funtzino betetzen dauz komunidade hori saretzeko: laguntza-eskeak, eztabaidak, foroak, adituen bilaketa eta euren lanen jarraipena, norberaren ekoizpena eta curriculuma zabaltzea... Artizarrako koordinatzailearen berbetan, orain plataformea erabilterrazagoa da. Aurreko bertsinoan komunidadea baegoan arren, dinamika faltea sumatu eben. Hortik dator Artizarraren itxura barritua, erabiltzaileen parte-hartzea sustatzeko. Euskeraz bakarrik dan heinean, babesgune be bada, arnasgune digitala, eta horrek be badauka garrantzia Zihara Enbeitak azpimarratu dauanez.

Gerediaga Elkartearen egitasmoa, Jesus Mari Arruabarrenak idatzia

Ainhoa Llona — Mon, 27 Apr 2026 12:24:44 +0000

1936ko gerraren oihartzuna. Abadiñarren testigantzak izeneko liburua aurkeztu dau Gerediaga alkarteak Abadiñon, bertako udalaren babesagaz. Orain urte bi hasi eben ikerketea, eta horren emaitza Jesus Mari Arruabarrena abadiñarrak idatzi dau. Gerra garaiko gertakari historikoak, artxiboetako datuak eta herritarren testigantzak batu dauz lanean. Herri-oroimena berreskuratzeko ariketa honetan lan-talde zabala izan dau lagun. Jesus Mari Arruabarrena egileak azaldu deuskunez, orain arte ez egoan holango azterketa sakon eta orokorrik, eta horregaitik ikusi eben beharrezkoa memoria hori batu eta transmititzea. Ia 40 pertsonen testigantzak batu dabez, herriko bzipenak mosaiko modura osotuz. Arruabarrenaren berbetan, ahots asko batu dira eta horrek kontakizun aberatsa eta anitza eskaintzen dau. Liburuak agerian izten dau Abadiñon gertautakoa ez zala egun bakarreko tragedia izan. Abadiño hamalau biderrez bonbardeatu eben, eta eraso horreek egunetan luzatu ziran. 1936ko gerraren oihartzuna. Abadiñarren testigantzak liburuan bildutako testigantzek askotariko bizipenak jasotzen dabez: frontean borrokara behartutakoak, gudari modura joandakoak, kartzelaratutakoak edo fusilatutakoen senideak. Beste kasu batzuetan, umiliazioak edo lan behartuak be agertzen dira, gerraosteko errepresinoaren adierazgarri. Egileak azpimarratu dau testigantzak gehienek hunkitu dabela, baina batez be, gogorrak dirala konzentrazino esparruetan egondakoen edo heriotza bortitzen ingurukoak. Alkarrizketatutako familien kasuan, memoria "ondo gordeta" egon dala azpimarratu dau. Jesus Mari Arruabarrena eta Gerediagako elkarteko kideez gain, Durango 1936 alkarteko kideek be lagundu dabe alkarrizketak egiten. Horreetako batzuk bideoan grabau dabez. garaia.gerediaga.eus webgunean dagoz ikusgai. 1936ko gerraren oihartzuna. Abadiñarren testigantzak liburua (euskaraz zein gazteleraz) Abadiñoko Estankoan, Petite kioskoan eta Durangoko Arteka, Etxebarria, Hitz eta Urrike liburu-dendetan dago salgai. Ganera, online erosi ahal izango da, Elkarren webgunearen bidez.

Aurtengo egitarauan Palestinako herriari begirako mezua be nabarmenduko da

Ainhoa Llona — Fri, 24 Apr 2026 15:00:16 +0000

Gernika-Lumok memoria bizirik eukiko dau domeka honetan, apirilaren 26an, herria bonbardeau ebenetik 89 urte beteko diranean. Egia, aitortza, memoria eta justizia aldarrikatuko dira egun osoan zehar, eta Gernika Memoriaren Lekuko plataformako kide Ibon Meñikak gogoratu dau Gernikaren sinboloak gaur egun be balio behar dauela gerra, genozidio eta sarraskien aurrean ahotsa altxatzeko. Aurtengo egitarauan Palestinako herriari begirako mezua be nabarmenduko da, plataformatik azpimarratu dabenez, 'Gernika gehiagorik ez' esateko. Meñikak nabarmendu dau memoria ez dala iraganari begiratzea bakarrik, gaur egungo injustizien aurrean erantzukizunez jokatzea be badala. Domekan Gernika Memoriaren Lekuko plataformak antolatutako hainbat ekimen izango dira: bonbardaketako sirenak aktibatuko dira, Astrako bunkerrean oroimen ekitaldia egingo da, eta gauean 'Gernika Garretan' herri antzerkia taularatuko da. Ondoren, bonbardaketa amaitu zan ordu berean, kandelen manifestazinoa egingo da herriko kaleetan zehar.

2.500 pertsona batzea itxaroten dabe

Ainhoa Llona — Thu, 23 Apr 2026 13:18:18 +0000

Apirilaren 23a, Gorka Deuna, egun berezia da eskautentzat. Aurten, ganera, bereziagoa. Izan be, Euskalerriko Eskautak Bizkaiak 60 urte betetzen dauz. Iñigo Urretxaga Euskalerriko Eskautak Bizkaiko fede arduradunak azaldu dauanez, Gorka Deuna eskaut mugimenduaren patroia da. Baden Powell mugimenduaren sortzaileak Gorka Deuna aukeratu eban patroi lez, zailtasunei aurre egiteko eukan gaitasunagaitik hartu eban eredu lez. "Eskautok be horrela jokatu behar dogu, gure bizitzan agertzen diran erronkei aurre eginez". Urtero lez, Gorka Deuna eguna eskaut taldeentzako topagune bihurtzen da. Domekan ospatuko dabe Bilboko Casilda Iturrizar parkean. Urretxagak aurreratu deuskunez, domekako jardunaldian, besteak beste, harrera ekitaldia, eukaristia, bazkaria edota erromeria izango dira. Aurtengo leloa 'Izana ospatu, izatea bilatu' da. "Iragana gogoratzeko eta egindako bidea eskertzeko balio dau, baina baita etorkizunari begira jarri eta gure mugimendua zelakoa izan gura dogun pentsatzeko be", gaineratu dau fede arduradunak. Euskalerriko Eskautak Bizkaiaren 60. urteurrena ospatzeko, gaur arratsaldean egingo da lehenengo ekitaldia. Bilboko La Perrera espazioan Euskalerriko Eskautak Bizkaia mugimenduko lehengo eta oraingo begirale eta arduradunak batuko dira. Zapatuan, barriz, gazteek gaur egungo gatazka eta gerren inguruko hausnarketea egingo dabe. Gaur egun Bizkaian 30 bat eskaut talde dagoz, eta danetara 2.500 pertsona inguruk osotuten dabe mogimendua, hezitzaile, ume, gazte eta familien artean.

Ia 100 ikaslek hartu dabe parte emondako prestakuntzan

Ainhoa Llona — Fri, 17 Apr 2026 11:35:28 +0000

Last Tour enpreseak eta Hetel alkarteak, lankidetza hitzarmena sinatu dabe gazteen enplegagarritasuna sustatzeko. Last Tour, kultura proiektuen dinamizatzaileak dira, Bilbao BBK Live edo Azkena moduko jaialdiak antolatzen dabez, besteak beste. Hetel, barriz, irabazi-asmorik bako alkartea da eta Euskal Herriko gizarte ekimeneko Lanbide Heziketako 34 ikastetxe biltzen dauz. Azken alkarte honetatik, Julen Elgeta presidenteak esan deusku garrantzi handia daukala sinatu daben hitzarmen honek, sektore barri baten aritu ahal izatea dakarrelako, besteak beste.

Prestakuntzea

Lankidetza honi esker, oinarriko mailako lanbide heziketako ikasleek ekitaldietarako kontratatutako muntaketa, elektrizidade, logistika eta ekoizpen teknikoko taldeetan hartu ahal izango dabe parte. Last Tourrek aurretik eskeini dau preskakuntzea Heteleko Lanbide Heziketako zentroetan. Bizkaian, Otxarkoagako eta Peñascaleko zentroetan hasi dira, eta Araban Egibide zentroan. Hurrengo edizinoetan ikastetxe gehiagora joateko asmoa daukie. Aurten, ia 100 ikaslek hartu dabe parte emondako prestakuntzan.

Sendagaien erabilera arduratsua eskatu dabe; zeregin horretan farmazia-, osasun- eta albaitaritza-sektoreak, eta herritarrak inplikatu behar dira

Ainhoa Llona — Thu, 16 Apr 2026 12:01:50 +0000

Euskal Herriko Unibertsidadeko Basque Sustainable Pharmacy & Biotherapy taldeak ekimen batzuk proposatu dauz sendagaiek ingurumenean daukien presentzia murrizteko, eta holan, giza osasunean daukien eragina arintzeko. Farmakoen presentzia gero eta handiagoa da uretan, lurzoruan eta ekosistemetan, eta horrek ondorioak eragiten dauz, bai naturan bai giza osasunean. Vladimir Akhrimenko eta Jon Zarate taldeko ikertzaileek Lau Haizetara irratsaioan adierazo dabenez, arazoa ez da etorkizunekoa, gaur egungoa baino. Adibide esanguratsu lez, ikertzaileek antisorgailuen kasua aitatu dabe. Substantzia horreek ur zikinetara iristen dira eta araztegietatik igaro arren, gaur egungo sistemak ez dagoz prestauta mikrokutsatzaile horreek guztiz ezabatzeko. Ondorioz, ingurune naturalera heltzen dira eta fauna espezieetan eragina izan leikie. Arazo global horri aurre egiteko, Akhrimenko eta Zarate ikertzaileek One Health kontzeptua defendatzen dabe. Hau da, gizakien, animalien eta ingurumenaren osasuna lotuta ulertzea. Euren ustez, ezinbestekoa da ikuspegi integrala eta sektore guztien inplikazinoa: osasun arloa, industria farmazeutikoa eta herritarrak. Herritarren papera nabarmendu dabe EHUko ikertzaile biek. Sendagaien erabilera arduratsua sustatzea eta benetan beharrezkoak diranean bakarrik kontsumitzea. Ildo horretan, farmazietan dagozan SIGRE puntuak erabiltzea funtsezkoa da euren esanetan. Sistema horri esker, soberan geratutako edo iraungitako sendagaiak modu egokian kideatu daitekez, ingurumenera iristea saihestuz. Azkenik, Europan emoten dabilzan pausuak positibotzat jo dabez, Europar Batasuna farmakoen presentzia arautzen hasi dalako uraren kalidadearen esparruan. Halanda be, adituen arabera, hondinokarren bide luzea dago egiteko.

Argazki-artxiboaz gain, Labayruk bestelako fondo ugari be badauka: liburuak, aldizkariak, folletoak...

Ainhoa Llona — Thu, 02 Apr 2026 17:04:11 +0000

Lau Haizetara irratsaioan, aste honetako tartean, Labayru Fundazioaren argazki-artxiboa izan dogu hizpide. Igone Etxebarria Labayru Fundazioko zuzendariak azpimarratu dauanez, argazkiak memoria kolektiboaren gordailu dira: bizimoduak, ohiturak, jaiak edota lanbideak jasotzen dabez, eta askotan testuak baino argigarriagoak dira. Labayru Fundazioak urteetan osotu dau bere artxiboa, batez be, izaera etnografikoko materialagaz. Argazki asko euren ikerketa-proiektuetan sortutakoa izan dira, baina beste asko, herritarren ekarpenei esker batu dira. Herri edo gai jakin baten inguruko lanak egiten diranean, bertako herritarrei argazkiak eskatzen deutsiez, ondarea dokumentatzeko. Irudi horreen kontserbazinoa da erronka handietako bat. Paperezko argazkietatik hasi, eta diapositiba eta euskarri digitalera arteko materiala daukie, eta guztiak zaintzeko eta eguneratzeko lana etenbakoa da. Digitalizazinoa funtsezkoa bihurtu da: alde batetik, materiala babesteko, eta bestetik, eskuragarritasuna errazteko. Argazkiez gain, Labayruk bestelako fondo ugari be badauka: liburuak, aldizkariak, folletoak, kartelak edo pegatinak. Horrezaz gain, audio eta bideo ugari gordetzen dabez, formatu zaharretatik hasi (kasetak edo zintak) eta gaur egungo euskarri digitaletaraino. Material horren digitalizazinoan be lanean dabilz, galdu ez daitezan.

Maiatzean tailerra egingo da Bilboko Itsasmuseumean

Ainhoa Llona — Wed, 01 Apr 2026 11:32:31 +0000

Intxorta 1937 kultur alkarteak urteak daroaz gerrako umeen ganeko ikerketak egiten. Debagoienean hasi ziran 2019. urtean, Gipuzkoara hedatu zan euren lana lehenengo eta 2023. urtetik Hego Euskal Herri osoan dabilz lanean. Alkarlanean, auzolanean egiten dabez ikerketak. Eusko Jaurlaritzak emondako datuen arabera, 150. 115 euskaldun erbesteratu ziran; gehienak zibilak izan ziran eta euretatik 35.000, umeak.

Auzolanean

Normalean, herri bakotxean dagozan memoria taldeakaz egiten dabe bat eta udalagaz. Dei egiten deutse herritarrei daukien informazinoa emon dagien. Bilbon, esate baterako, 226 umeren kasuak topau ebezan Udalaren artxiboan. Honeetatik 66, bizirik dagoz. Arrigorriagan be badabilz lanean Malmasineko Lagunak alkarteagaz batera. 16 urte baino gitxiagoko 123 umeren zerrendea osotu dabe. Maiatzaren 9an tailerra antolatu dabe Bilboko Itsasmuseumean. Intxorta 1937 kultur alkartetik Juan Ramon Garaik azaldu deusku, tailer honeetara, bizirik dagozan orduko umeek eta euren ondorengoek hartu leikiela parte. Datorren urteko maiatzean, barriz, orain arteko erakusketarik handiena egin gura dabe. Bilboko Itsasmuseumean egingo da hau be. Informazinorik izan ezkero, intxorta1937@gmail.com helbidera bialdu daiteke edo 678 242 031 telefono zenbakira deitu.

Ganera, beste metodo batzuk ez bezala, proba honek ez dau generoen arteko desbardintasunik egitem

Ainhoa Llona — Thu, 26 Mar 2026 14:04:08 +0000

Biztanleriaren %10 inguruk daukaz adimen-gaitasun handiak, baina bataz beste %1 baino gitxiago dago identifikauta. Ganera, horreetako gehienak, %70, mutilak dira. Beraz, gitxi detektatzen dira eta genero-alborapena esanguratsua da. Egoera honen aurrean, EHUko ikertzailea dan Leire Aperribaik, La Laguna Unibertsitateko ikertzaileakaz batera, tresna eraginkor bat probatu dau detekzino-maila eta objektibotasuna handitzeko. Aperribaik argi itxi dau detekzinoa ondo egitea oso garrantzitsua da, "ezagutu ezean, zaila da erantzun egoki bat emotea". Izan lei adimen-gaitasun handiko pertsonek motibazinoa galtzea, autoestimu bajua izatea edo eskola-porrota gertatzea, besteak beste. Ondorio hori Bigarren Hezkuntzako 1.261 ikaslegaz egindako ikerketa batetik atara dabe. Matrices-TAI proba erabili dabe gazteakaz. Ordenagailuan egiteko test bat da eta bataz beste 30 minutuko iraupena dauka. Detekzino-maila altua eskaintzeaz gain, identifikazino-prozesua asko laburtu leike. Objektibotasuna be bermatzen dau. Nesken eta mutilen portzentajeak antzekoak dira. Beraz, ez dau genero-alborapenik egiten. Ikertzaileen esanetan, gaur egun erabilten diran baheketa-sistemen eragozpenak ekiditeko alternatibea izan daiteke.

Sierra Leonako energia-sektorean Lanbide Heziketa indartzeko Europako EREVETS proiektuaren parte da Politeknika Txorierri

Ainhoa Llona — Wed, 25 Mar 2026 06:41:33 +0000

Politeknika Txorierri EREVETS —Empowering the Renewable Energy Sector through VET Support in Sierra Leone— proiektu europarrean parte hartzen dabil. Afrikako herrialde horretan energia-sektorean Lanbide Heziketa indartzeko egitasmoa da honakoa. Proiektua Herbeheretako Maastricht Universityk koordinatzen dau, eta Politeknika Txorierrigaz gain, Sierra Leonako hainbat hezkuntza-erakundek be hartzen dabe parte. Horreen artean, Freetown Polytechnic, Eastern Technical University of Sierra Leone eta University of Sierra Leone - Fourah Bay College. Aurreko hilean, zezeilaren 23tik 27ra, proiektuaren hasierako topaketea egin zan Sierra Leonan. Bertan izan zan Asier Zabala Politeknika Txorierriko mekanizazino irakaslea. Esan deuskunez, esperientzia polita izan da. Zabalak azaldu dauanez, egonaldi horrek proiektuaren abiapuntua markatu dau, eta lehenengo diagnostikoa egin dabe bertako egoerea ezagutzeko. Irakasleak nabarmendu dau Sierra Leonan pobrezia maila handia dagoala eta elektrizidaderako sarbidea oso mugatua dala. Horren harira, Zabalak gogorarazo dau Afrikako herrialde horrek energia transizinorako plan bat abiatu dauala, eta plan horrek gaitasun teknikoak eta profesionalak indartzea eskatzen dauala, batez be, energia barriztagarrien arloan. Asier Zabalaren berbetan, Sierra Leonak baliabide natural ugari daukaz: eguzkia, haizea, ura... Halanda be, azpiegituretan eta hasierako inbertsinoetan dagozan mugek ez dabe ahalbidetu orain arte aukera horreek guztiz aprobetxetea. Horregaitik, EREVETS proiektuaren helburua ez da bakarrik energia barriztagarrien inguruko garapena sustatzea, baita horretarako behar dan prestakuntza sistema sendotzea be. Sektoreari lotutako profesional kualifikaduak prestau gura dabez.

Bizipoza jaia Lea Artibaira iritsiko da

Ainhoa Llona — Wed, 18 Mar 2026 13:25:31 +0000

Aurtengo Bizipoza jaia maiatzaren 22tik 24ra bitartean ospatuko da Berriatuan, Lea Artibain, eskualdeko eragile, alkarte eta herritarren alkarlanari esker. Helmugak Bizipoza jaiak alkartasuna, euskara eta inklusinoa izango dauz ardatz, eta hiru egunez askotariko jarduerak egingo dira. Joanes Camara Bizipoza alkarteko kideak gogorarazo deuskunez, Bizipoza gaur egun Euskal Herri mailako egitasmoa da, eta 39 alkartek osotuten dabe. Haur, ume eta familiak dira partaide, eta izaera bereziko gaiak lantzen dabez: gaixotasunak, dibertsidade funtzionalak edo sindromeak, familia eredu desbardinak edo sexu eta genero identidadea eta kulturartekotasuna. Jaiaren helburua gai horreek gizarteratzea eta ikusarri egitea da, beti be euskaratik eta euskaraz. Helmugak proiektuak kirola, natura, euskara eta pertsonak daukaz oinarri, eta erronka solidario desbardinen bidez, laguntza eta sentsibilizazinoa sustatzen dauz. Ander Txakartegiren esanetan, egitasmo biek balio partekatuak daukiez, eta hortik sortu da alkarlanerako aukera eta Helmugak Bizipoza jaia Bizkaira ekarteko nahia. Helmugak Bizipoza jaiak hiru oinarri izango dauz: aurrelana, Bizipoza eskolaren lanketa eta jaia bera. Horren ildotik, bai Bizipoza, Bai Helmugak, eskualde osoko ikastetxe guztietan landuko da Bizipoza eskolaren bidez eta Bibitxa kolektiboaren eskutik.

Erronka eta jaia

Maiatzaren 22tik 23ra erronka egingo da. Erronka maiatzaren 22an (22:00etan) hasiko da Berriatutik, eta bertan amaituko da maiatzaren 23an (22:00etan). Helmugak taldeak, tartean Ander Txakartegik, 24 ordutan Lea-Artibaiko 12 herriak lotuko dauan 420 kilometroko ibilbidea egingo dau bizikletaz, 8.500 metroko desnibel metatuagaz. Sei itzuli emongo deutsez prestau daben ibilbideari. Eta maiatzaren 24an egingo da jai handia Berriatuan, egun osoko jaia ospatuz. Familiei zuzendutako egitarau zabala izango da: ikuskizunak, tailerrak, musika eta bestelako jarduerak, giro alaia eta parte-hartzailea sustatzeko helburuagaz.

Labayru Fundazioak baserrien memoria berreskuratzen segiduten dau, 'Izena eta izana' bildumaren bidez

Ainhoa Llona — Wed, 18 Mar 2026 08:00:32 +0000

Labayru Fundazioak aurrera darrai euskal ondarea dokumentatzeko eta zabaltzeko lanean, eta oraingoan Izena eta izana bildumako ale barriak aurkeztu dauz. Argitalpen honen helburua Bizkaiko baserrien izenak, historia eta ezaugarriak jasotzea da, ondare immaterial eta kulturala galdu ez daiten. Bildumaren zazpigarren alea, Derioko baserriei eskainitakoa, argitaratu barri da, eta zortzigarrena, Lemoizko baserrien katalogoa, prestatzen dabilz. Proiektuak udalerrien interesa pizten jarraitzen dau. Akaitze Kamiruaga Labayru Fundazioko zuzendariordeak Lau Haizetara saioan azaldu dauanez, ikerketa lan sakona dago bilduma honen oinarrian. Lehenengo, artxibo historikoak aztertzen dabez, eleiz artxiboak edo foru agiritegiak esaterako. Ondoren, baserriak bisitatu eta argazkiak egiten dabez, eta azkenik, herritarrakaz egindako ahozko alkarrizketen bidez informazinoa osotuten dabe. Holan, dokumentazino idatzia eta ahozko memoria buztartzen dabez. Kamiruagak azpimarratu dauanez, baserria euskal kulturaren ardatz nagusietako bat izan da historian zehar. Ez da bakarrik bizilekua izan. Lanerako gunea, biltegia, animalientzako aterpea eta belaunaldien arteko tansmisinorako espazioa be izan da. Gaur egun baserrien funtzinoa aldatu bada be, asko etxebizitza modernizatu bihurtuta, euren balio historiko eta kulturala bere horretan mantentzen da.

Begoñazpi Ikastolak Nazinoarteko Batxilergoko Bitarteko Ikasketen Programa aplikatzen dau Bigarren Hezkuntzan

Ainhoa Llona — Tue, 17 Mar 2026 13:44:01 +0000

Begoñazpi Ikastolak Nazinoarteko Batxilergoko (International Baccalureate) Bitarteko Ikasketen Programaren (BIP) ziurtagiri ofiziala jaso dau. Pentsamendu kritikoa, ikerketa eta pentsamolde globala sustatzen dauan hezkuntza programa hau, mundu osoko 150 herrialde eta 5.000 ikastetxe baino gehiagotan hedatuta dago. Azken bost urteetan Bigarren Hezkuntza osoan martxan jarri ostean, Genevan (Suitzan) egoitza daukan erakundeko talde ebaluatzaile batek ikastola bisitau dau eta hezkuntza-etapa horretako prestakuntza egiaztatzen dauan ziurtagiri ofiziala emon deutso Begoñazpiri. Bego Bañuelos zuzendariak azaldu dauanez, lortutako ziurtagiria harrotasunez hartu dabe eta ikastolak betidanik izan dauan izaera barritzailea sendotu egin da horren bidez. Azken urteotan egindako lanaren aitortza izan dala gaineratu dau, eta etorkizunean bide beretik jarraitzeko indarra emoten deutsela. Sergio Fernandez Nazinoarteko Batxilergoko arduradunak azpimarratu dauanez, programa hau ez da aldaketa puntual bat, hezkuntza marko oso bat baino. Eredu horretan edukietatik harago joan eta kontzeptuetan oinarritutako irakaskuntza sustatzen dala adierazo dau, ikasleek ezagutza testuinguru desbardinetan aplikatzeko gaitasuna garatuz. Ganera, pentsamendu kritikoa, autokudeaketa, komunikazinoa eta harreman sozialak moduko gaitasun transbersalak modu sistematikoan landu dirala azaldu dau Fernandezek.

Begoñazpi Ikastolak nazioarteko batxilergoko ziurtagiria lortu dau eta Bilbon aitzindari bihurtu da
Hezkuntza eredu barritzailea Bizkaian: Begoñazpik nazioarteko aitortza eskuratu dau
Pentsamendu kritikoa ardatz: Begoñazpi Ikastolak nazioarteko programa ezarri eta ziurtagiria lortu dau
Bilbon lehenengoa: Begoñazpik nazioarteko batxilergoko ziurtagiria eskuratu dau
Ikaskuntza ereduan jauzi kualitatiboa: Begoñazpik nazioarteko ziurtagiria lortu dau

"EHUn jarraipena baxuagoa izan da, baina orokorrean jarraipen zabala izan da"

Ainhoa Llona — Tue, 17 Mar 2026 13:15:20 +0000

Eguerdiko 12:30ean hasi da ELA, LAB Steilas, Etxalde eta HIRU sindikatuek deitutako manifestazinoa Bilbon. Arratsaldean, 17:30ean, beste bat urtengo da Diputazinotik. Goizean piketeak Bilboko Kale Nagusiko dendak ixten ibili dira. Corte Inglesak be pertsianea jaitsi behar izan dau. Eta beste denda baten, kalte material handiak eragin dabez, erropak eta altzariak lurrera botata. Gitxieneko soldatea 1.500 eurokoa izan daiten eskatzeko da gaurko greba: "Gitxieneko soldatea eta pentsinoa eta lan baldintza duinak aldarrikatzeko eguna da", azaldu deusku Steilas sindikatuko kidea Haizea Arbidek.

Leargi Energia Barriztagarrien Komunidadea sendotzen; bigarren instalazinoa jarri dabe martxan Lea Ibarrean

Ainhoa Llona — Mon, 16 Mar 2026 16:10:29 +0000

Munitibarreko Bengola eremuan kokatutako instalazino fotovoltaikoa martxan jartzeko prest dago. Lea Ibarreko Mankomunidadeak sustatutako azpiegitura honek Bengola Natur Energia zentroaren energia beharrak asetzeaz gain, instalazinotik paraje (500 metrora) bizi diran 44 herritarren eta erabiltzaileen autokontsumo partekatura bideratuko da. Instalazinoa Munitibar-Arbatzegi-Gerrikaitz eta Ziortza-Bolibar lotzen dauan BI-2224 errepidearen beheko aldeko luganan kokatu da. Eguzki plakak aluminiozko egitura baten ganean instalatu dira. Maribi Ugarteburu Leargi kooperatibako kideak azaldu dauanez, Leargi Energia Barriztagarrien Komunidadea (EBK) Lea Ibarreko bost udalerritako herritarrek sortutako ekimena da. Kooperatiba formatuan antolatuta dagoan arren, komunidadearen filosofia bestelakoa dala azpimarratu dau Ugarteburuk. Tresna bat da, herritarren esku egongo dan energia eredua garatzeko. Prozesua 2021. urte amaieran abiatu zen, Lea Ibarreko udalerriek —Amoroto, Aulesti, Gizaburuaga, Mendexa eta Munitibar— energia barriztagarrien inguruan eukien interesetik abiatuta. Gaur egun Leargik 190 bazkide inguru daukaz. Munitibarko Bengola eremuan kokatutako instalazino fotovoltaikoa izango da Leargik kudeatuko dauan bigarren autokontsumo partekatuko proiektua. Lehenengoa, Mendexan dago martxan. Etorkizunera begira, Leargiren asmoa da antzeko proiektu gehiago garatzea Lea Ibarreko beste herri batzuetan be. Halanda be, Ugarteburuk nabarmendu dau prozesuak pausuz pausu joan behar dirala, udal bakotxaren energia planen eta aukeren arabera.

Testigantzak https://diaspora.ahotsak.eus webgunean kontsultau daitekez

Ainhoa Llona — Mon, 09 Mar 2026 13:16:45 +0000

Euskal diasporaren memoria eta bizipenak jasotzeko helburuagaz sortu da Diasporako Ahotsak egitasmoa. Badihardugu euskera alkarteak sustatutako proiektuak, Ameriketako Estatu Batuetan bizi diran euskaldunen testigantzak bildu dauz, belaunaldi desbardinetako 106 pertsonen alkarrizketen bitartez. Egitasmoaren barruan, Idoia Etxeberria eta Itziar Sapsootham alkarteko kideek hilabete eta erdiko bidaia egin eben igaz Ameriketako Estatu Batuetan zehar. Bost estadutan egin ebezan alkarrizketak: Idaho, Oregon, Utah, Nevada eta Kalifornian. Bidaia horretan 100 grabazino-ordu baino gehiago bildu ebezan. Etxeberriak azaldu dauanez, hasieran ez ekien zenbat euskaldun alkarrizketau ahal izango ebezan. Aurreikuspena 25 bat alkarrizketa egitea zan, baina azkenean askoz gehiago izan ziran. Etxeberriak berak aitortu deusku bidaia "maratoi bat" izan zala. Askotan, egun berean, alkarrizketa bat baino gehiago egiten ebezan, eta leku batetik bestera joateko kilometro asko egin behar izan ebezan. Lan horretan laguntza handia izan eben tokiko euskal komunidadearen aldetik. Boiseko Euskal Museoagaz eta AEBetako Euskal Etxeakaz harremanetan jarri ziran aurretik, eta horreen bidez lotu ebezan alkarrizketak. Egindako alkarrizketetan askotariko bizipenak jaso dabez. Alkarrizketek erakutsi dabe euskal diaspora oso anitza dala. Estaduaren arabera, komunidadeen jatorria be oso desbardina da. Adibidez, Idahon, bizkaitarrak ugariagoak dirala esan deusku Idoia Etxeberriak. Halanda be, leku guztietan elementu komun batzuk aurkitu dabez: euskal etxeak, jaiak eta komunidadearen arteko harreman estuak. Proiektuan bigarren belaunaldiko hainbat euskaldun be alkarrizketau dabez. Etxeberriaren arabera, askok etxean jaso dabe hizkuntzea, modu naturalean. AEBetan bildutako materiala https://diaspora.ahotsak.eus webgunean jartzen dabilz. Bertan alkarrizketatuen biografiak, argazkiak eta elkarrizketen pasarteak kontsultau daitekez. Hondino, baina, lan handia daukie egiteko. Helburua da, edukiak hainbat modutan kontsultau ahal izatea: alkarrizketatuen arabera, kokapen geografikoaren arabera edo gai zehatzen arabera.

Bardintasunaren aldeko balioak sendotzeko hezkuntzak, hezkidetzak eta pedagogia feministak funtsezko zeregina dabe

Ainhoa Llona — Fri, 06 Mar 2026 13:15:59 +0000

Emakundek, Foru Aldundiek eta EUDELek 'emon lekua bardintasunari' lelopean egingo dabe aurtengo kanpainea. Helburua da azken urteetan bardintasunaren arloan egindako aurrerapenak balioan jartea, baina aldi berean, gogorarazotea bidea ondino ez dala amaitu eta lanean jarraitu behar dala. Erakundetik ohartarazi dabe azkenaldian diskurtso antifeministen eta misoginoen gorakadea igarten dala, batez be, sare sozialen bidez gazteen artean zabaltzen diran mezuen bitartez. Horregaitik, nabarmendu dabe hezkuntzak, hezkidetzak eta pedagogia feministeak funtsezko zeregina dabela bardintasunaren aldeko balioak sendotzeko. Bestalde, lan munduan be aurrerapausuak badagozala azpimarratu dabe, gero eta enpresa gehiagok bardintasun planak ezarten baitabez. Halan da be, plan horreek benetan garatu eta apliketea beharrezkoa dala gogorarazi dabe. Azkenik, zaintza lanen banaketa bidezkoagoa lortzea be erronka nagusietako bat dala adierazo dabe, gaur egun ondino be emakumeen gain baitago ardura horren zati handiena.

Euskerearen indarbarritze prozesuan norabide aldaketa bat proposatzen dau 'Lurralde Estrategiak' dokumentuak

Ainhoa Llona — Thu, 05 Mar 2026 13:31:13 +0000

Udalerri Euskaldunen Mankomunidadeak (UEMA) 'Lurralde Estrategia euskararentzat' izeneko dokumentua aurkeztu dau. Hizkuntza politikan eta euskerearen indarbarritze prozesuan norabide aldaketa proposatzen dau, lurgune euskaldunak "euskerearen indarbarritzearen motorra" izan daitezan. Ideia nagusi bi daukaz oinarrian: arnasguneen eta lurgune euskaldunen gainbehera iraultzea eta indartze bidean jartzea, eta hizkuntza politikea lurralde ikuspegitik planifiketea. Iratxe Lasa UEMAko Zuzendaritza Batzordeko kide eta Markina-Xameingo alkateak Bizkaia Irratian azaldu dauanez, UEMAk aurkeztutako estrategia proposamen ireki moduan planteau da, eragile politiko, instituzional eta sozial guztiei zabalduta. Helburua euskeraren normalizazinoan urrats barriak emotea da. Azken urteotako hainbat ikerketek euskeraren erabileran beheranzko joera agertzen dabe. Horregaitik, egoereari aurre egiteko, neurri barriak behar dirala azpimarratu dau. "Euskeraren normalizazinoak geldiune bat izan dau eta hainbat tokitan atzerapausuak be ikusi dira. Horren aurrean politika barriak behar dira", azaldu dau Lasak. 'Lurralde Estrategiak euskarentzat' dokumentuak bereziki azpimarratzen dau arnasguneak funtsezkoak dirala hizkuntzaren etorkizunerako. UEMAren ustez, gune horreei motor eta lidergo rola aitortu behar jake. Lasak gogorarazo dau etorkizunean arnasgune batzuk arriskuan egon daitekezala neurri egokirik hartzen ez badira. Horregaitik, hizkuntza politika lurralde ikuspegitik planifikatzea planteatzen dabe, udalerri euskaldunen errealidadea kontuan hartuta.

Herriko ondare material eta immateriala ikus-entzunezko baten batu dau Labayru Fundazioak

Ainhoa Llona — Tue, 03 Mar 2026 12:41:00 +0000

Joan da zezeilaren 20an aurkeztu zan Labayru Fundazioak egindako Urduliz, gure zuztarren iturri ikus-entzunezkoa Urdulizko kultur etxean. Bertan alkartu ziran urduliztar asko euren herriaren barri jakiteko gogoz. Lanak herriko sustraiak, oroitzapenak eta ondare mota desbardinak batzen dauz, ibilbide baten bitartez. Dokumentalak Urdulizko Andra Mari elizatik hasten dan ibilbidea proposatzen dau. Bidean zehar, herriko ondare arkitektonikoa, historikoa, naturala eta kulturala ezagutzeko aukerea eskaintzen dau. Tartean, Euskal Herrian oso leku gitxitan aurkitu daiteken lilipa edo narziso berezi bat aitatzen da. Akaitze Kamiruaga Labayru Fundazioaren zuzendariordeak Bizkaia Irratian azaldu dauanez, lanaren ezaugarri nagusietako bat, herriko lekukoen parte-hartzea izan da. Urduliztarrek euren oroitzapenak eta bizipenak partekatu dabez: Santa Marinako jaiak, esne eta barazkien salmenta edo Elortza auzoko tabernaren bilakaera... Adituek be parte hartu dabe: Arantza Aldeazabal botanikan doktorea, Sergio Vega Edestiarre Arkeologia alkartekoa eta Koldo Somokueto historialaria azaltzen dira Urduliz, gure zuztarren iturri lanean. Ez da lehenengo aldia Labayru Fundazioak holango proiektu bat egiten dauana. Azken urteotan Bizkaiko hainbat herritan ondareari buruzko ikus-entzunezkoak sortu dauz. Batzutan, liburuxka osagarri bategaz batera aurkeztu dira, jasotako informazinoa sakonago lantzeko. Aurten beste ikus-entzunezko bi prestauko dauz Labayru Fundazioak. Urdulizen bertan, eta Europako Ondare Jardunaldien harira, lanbide tradizionalen inguruko dokumentala egingo dabe. Eta Busturian, barriz, urte sasoiakaz lotuta dagozan ohiturak, errituak eta kantuak izango dira ardatz. Helburua bera da, herrietako ondarea dokumentatu, balioan jarri eta belaunaldiz belaunaldi transmititzea.

Minaren eta Neurozientziaren diziplinarteko I. jardunaldiak egin dira Deustuko Unibertsidadean

Ainhoa Llona — Mon, 02 Mar 2026 14:03:12 +0000

370.000 heldu baino gehiago mina daukiela bizi dira Euskadin; hau da, helduen %25. Adituek "epidemia isila" deitzen deutse. Min horrek zortzi urtetik gorako bataz besteko iraupena dauka, eta bereziki 35 eta 54 urte arteko pertsonei eragiten deutse. Errealidade hori ikusita, Euskadiko Fisioterapeuten Elkargo Ofizialak eta Deustuko Unibertsidadeak Minaren eta Neurozientziaren Diziplinarteko I. Jardunaldiak egin ebezan zezeilaren 27an eta 28an. Topaketak arlo osasun-profesionalak bildu ebazan, ezagutzak partekatzeko eta min kronikoa prebenitzeko, ebaluatzeko eta tratatzeko modua hobetzeko. Jardunaldietako hizlarietako bat izan zan Xabat Casado fisioteraupeta, irakaslea eta Deusto Physical TherapIker taldeko kidea. Bere esanetan, minaren munduan aldaketak emoten dabilz eta aldaketa horreek, batez be, neurozientziaren ezagutzatik datoz. "Orain arte pentsatu izan da minaren jatorria beti lesino baten ondorioa zala, baina neurozientziaren aurrerakuntzengatik, gaur egun badakigu nerbio sistemak parte hartzen dauala", azaldu dau Casadok. Min kronikoa, definizinoz, epe luzeko mina da. Baina, Casadok gaineratu dauanez, errealidadean, ez da bapere erraza min kronikoa diagnostikatzea. Esaterako, paziente batek mina dauka, baina erresonantzia edo bestelako probek ez dabe ezer erakusten. Askotan azalpena nerbio sistemaren funtzionamenduan dago. Xabat Casadok urteak daroaz minaren profilak identifikatzen. Azaldu deuskunez, diagnostiko etiketa bera daukien paziente guztiek ez daukie bilakaera bera izaten eta ezin daitekez bardin tratatu. Gaur egun "zehaztasuneko medikuntza edo medikuntza pertsonalizadua" izeneko ikuspegia indartzen doa: paziente bakotxaren ezaugarriak identifikau eta tratamendua pertsonalizatzea.

Gerra Zibileko kulturea aztergai, 90. urteurrenean

Ainhoa Llona — Thu, 26 Feb 2026 13:42:00 +0000

2026. urtean 90 urte betetzen dira Gerra Zibila hasi zanetik, eta urteurren esanguratsu horren harira, EHUko Gabriel Aresti Katedrak gerra sasoian kulturak izan eban papera aztertzen dauan lan kolektiboa aurkeztu dau: Kultura Gerra Zibilean (1936-1939). Patxi Juaristi Katedrako zuzendariak azaldu dauanez, proiektuaren atzean arrazoi nagusi bi egon dira. Batetik, 90. urteurrenak eskaintzen dauan abagunea baliatu gura izan dabe, efemeride garrantzitsua dalako eta Gerra Zibilaren inguruan ekarpen akademiko sendo bat egitea beharrezkoa dalako. Bestetik, katedraren helburuetako bat, Gabriel Aresti bere testuinguruan hobeto ulertzea da. Aresti 1950eko hamarkadan hasi zan idazten, baina Juaristik nabarmendu dauanez, ezinbestekoa da aurretik gertautakoa ezagutzea, bere lana sakonago interpretatzeko. Kultura Gerra Zibilean (1936-1939) liburuan diziplina anitzeko ikerlariek hartu dabe parte (historialariak, kazetariak, Arte Ederretan graduaduak, soziologoak, filosofoak, antropologoak...). Kulturea zentzu zabalean ulertuta, 15 artikulu idatzi dabez. Askotariko adierazpide kultural aztertzen dira: artea, musika, dantza, arkitektura eta urigintza, antzerkia, bertsolaritzea... Helburu nagusietako bat memoria historikoa lantzea izan da. "Memoriak errealidadea hobeto ulertzen erakusten deusku", azpimarratu dau Patxi Juaristik. Gabriel Aresti Katedra euskal kulturaren ikerkuntzari, sorkuntza artistikoari eta dibulgazinoari lotutako unibertsidade katedra bat da. 2023an jaio zan, Bizkaiko Foru Aldundiaren eta EHUko Bizkaiko Campusaren ekimenez. Katedrak izen bereko intelektual eta kulturgilearen irudia eta obra ezagutarazo gura dau, batez be, unibertsidadeko ikasleen artean. Horregaz batera, katedraren helburu garrantzitsua da euskal kulturaren inguruko gogoeta eta azterketak bultzatzea, eta baita euskal kulturaren memoria jorratzea be.

Inguru haretan zer egin erabagi aurretik, herritarren eta eragileen eretxia zein dan jakin gura dabe

Ainhoa Llona — Thu, 26 Feb 2026 06:54:44 +0000

Mungialdeko eta Uribe Kostako hainbat alkatek formalki eskatu deutsie Eusko Jaurlaritzari eta Bizkaiko Foru Aldundiari entzute eta herritarren parte-hartze prozesu bat abian jartzea, Lemoizko zentral nuklearra dagoan espazioaren etorkizuna erabagitzeko. Udalerri horreetako ordezkariek agerraldia egin eben joan dan astean Bilbon, gogorarazoteko Uribe Kostako Mankomunidadeak 2025eko bagilean egindako ezohiko osoko bilkura baten, parte-hartze prozesu zabal, plural eta inklusibo bat bultzatzea erabagi ebala, Lemoizko zentral nuklearraren espazioaren eraldaketa gidatu beharko leuken erizpideak definitzeko. Erabagi horretan, Eusko Jaurlaritzari prozesu hori bultzatu dagiala eskatu jakon eta horretarako, bilera bat eskatu zan, hondino egin barik dagoana. Jesus Mari Arizmendi Lemoizko alkateak Bizkaia Irratian azaldu dauanez, zentralak "karga historiko, sinboliko eta emozionala" dauka, eta hori kontuan hartu barik ezin da etorkizuna definidu. Bere esanetan, espazio hori industria eremu hutsa baino gehiago izan da, eta orain aukera ederra dago gauzak beste modu batera egiteko. Lemoizko alkateak nabarmendu dau erabagiak ahalik eta modu partekatuenean hartzea dala helburua, herritarren, eragile sozialen eta adituen eretxiak jasoz. Arizmendik gaineratu dau, espazioak potentzial handia daukala, baina baita erronka handiak be. Bere ustez, erronkarik nagusiena da zentralak daukan karga negatiboa positibo bihurtzea eta eredu barritzaile bat eregitea. Mungialdeko eta Uribe Kostako alkateek ez dabe proposamen zehatzik mahai ganean jarri, baina argi daukie momentua dala ideia desbardinak aurkezteko eta eztabaidatzeko.

Haurren artean biktima kopuruak gora egin dau, eta gero eta handiagoa da gatazkak euren hezkuntzan, osasunean eta ongizate emozionalean daukan eragina

Ainhoa Llona — Tue, 24 Feb 2026 13:15:56 +0000

Lau urte bete dira gaur Errusiak Ukrainan inbasinoa hasi ebala, eta gerraren ondorioak batik bat gogorrak dira haurrentzat. Nazino Batuen Haurren Laguntzarako Funtsak, Unicefek ohartarazi dauanez, Ukrainako haurren herenak baino gehiagok —2.589.900 haur— lekuz aldatuta jarraitzen dau. Horreetatik 791.000 ume baino gehiago herrialde barruan dagoz, eta ia 1,8 milioi errefuxiatu lez bizi dira Ukrainatik kanpo. Haur askok, ganera, etxea itxi behar izan dabe behin baino gehiagotan. 15 eta 19 urte bitarteko nerabeen heren batek, gitxienez, bi biderrez aldatu behar izan dau bizilekua. Segurtasuna izan da etxea izteko arrazoi aipatuena. Ainhoa Lejonagoitia Unicef Euskadi Batzordeko komunikazino arduradunak Lau Haizetara irratsaioan azaldu dauanez, "Ukrainako haurren bizitza betiko aldatu zan egun batetik bestera". Gerrak 3.200 haur baino gehiago hil edo zauritu dauz 2022ko zezeilaz geroztik, eta azken urtean haurren biktimen kopurua %10 igo dala nabarmendu dau Lejonagoitiak.

Hezkuntza eta osasuna, kolokan

Haurtzaroari eskainitako zerbitzuak hondatuta geratu dira azken lau urteetan. 1.700 eskola eta hezkuntza-instalazino kaltetu edo suntsitu dira, eta ondorioz, haur askok ezin dabe aurrez aurreko eskoletara joan. "Hezkuntzak etorkizunerako tresnak emoten dauz; hori kentzen badeutsazu, itxaropena bera be arriskuan jartzen dozu", adierazo dau Unicef Euskadi Batzordeko komunikazino arduradunak. Unicefek online ikaskuntza-plataformak jarri dauz martxan eta ehunka ikaslerengana iritsi da. Irakasle eta ikasleentzako errekuperazino-programak sustatu dauz. Halanda be, Lejonagoitiak ohartarazi dau presentzialtasun ezak eta isolamenduak arrisku handiagoa dakarrela bai ikasketak eteteko bai osasun mentalerako. Osasun arloan be egoera larria da. Hainbat osasun-zentro kaltetu dabez, eta neguko baldintza gogorrek arrisku berezia sortzen dabe haurrengan. Arrisku fisikoez gain, ondorio emozionalak gero eta agerikoak dira. Unicefen arabera, nerabeen lautik batek itxaropena galdu dau etorkizunean, eta estres eta antsiedade mailek nabarmen egin dabe gora. Gerrak ez dauala bakarrik azpiegiturak suntsitzen, umeen harreman-sarea, segurtasun sentsazinoa eta etorkizunarekiko konfiantza be apurtzen dauzala azaldu dau Lejonagoitiak. Halanda be, "belaunaldi galdu" bati buruz berba egitea saihestu dau Lejonagoitiak, eta itxaropenerako tartea badagoala azpimarratu dau, baldin eta haurren aldeko zerbitzuetan inbertsinoa eta babesa indartzen badira. Unicefek nazinoarteko zuzenbide humanitarioa errespetatzeko deia egin dau, eta gogorarazo dau ume guztiek segurtasunez hazteko eskubidea daukiela. Era berean, alkartasunerako eta laguntzarako deia egin deutse herritarrei, Ukrainako haurrei babesa eta etorkizunerako aukerak bermatzeko.

2025ean 75 milioi kontsultako langa gainditu eban Elhuyar Hiztegiak

Ainhoa Llona — Mon, 23 Feb 2026 12:58:34 +0000

Elhuyar Hiztegiak 30 urte bete dauz aurten, eta hiztegia hondino erreferentziazko tresna izaten jarraitzen dauala nabarmentzen dabe. Horren erakusgarri dira 2025eko datuak: 75 milioi kontsulta baino gehiago izan ebazan. 30 urteotan hiztegiko berbak, adierak eta adibideak egokitu diran moduan, horreek kontsultatzeko modua be guztiz aldatu da. Hasieran paperezko hiztegia izatetik, kontsultak mugikorrean, tabletan eta ordenagailuan egitera pasatu gara. Mugikorreko aplikazinoa 100.000 biderrez baino gehiago deskargatu da, eta webguneak astean 150.000 bisita daukaz, bataz beste.

Klara Ceberio hiztegiko arduradunak azaldu dauanez, hasierako paperezko hiztegitik online plataformara egindako saltoa mugarri garrantzitsua izan zan. Mugikorretarako aplikazinoa kaleratzea be urrats esanguratsua izan zan ibilbide horretan. Halanda be, Ceberioren esanetan, gaur egungo erronka nagusietako bat, hiztegia bera mantentzea da, batez be, adimen artifizialaren eta itzultzaile automatikoen gorakadaren testuinguruan.

Elhuyar Hiztegia etenbarik eguneratzen da, proiektu bizia da. Urtez urte milaka sarrera eguneratzen dira, eta horreetako asko barriak izaten dira. Sarrerak eguneratzeko prozesuan, Euskaltzaindiaren Hiztegia hartzen dabe oinarritzat, baina erabiltzaileen iruzkinak eta proposamenak, eta hedabideetan zein bestelako argitalpenetan agertzen diran berba eta erabilerak barriak be kontuan hartzen dira. Azken honeek Elhuyarrek garatutako hizkuntza-teknologien bidez identifiketan dira.

Klara Ceberiok azpimarratu dauanez, azken urteotan genero-ikuspegia bereziki landu da hiztegian. Adibideak eguneratu dira, eta erabilera desegokiak izan daitezken terminoak behar dan moduan markatu dira. Helburua, hizkuntza eta gizartearen bilakaerari erantzutea izan da.

Boluntarioek ordu biko konpromisoa hartzeko dabe hilero, iritsi barriei lana, esperientzia eta arreta eskaintzeko

Ainhoa Llona — Fri, 20 Feb 2026 07:27:16 +0000

Pertsona bat herrialde barri batera heltzen danean, zerbitzu jakin batzuetara iristea edo eguneroko laguntzak aurkitzea gatxa izan daiteke, batez be, sarerik ez daukanean. Gizarteratze hori errazteko, Ellacuria Fundazioak Beroki sarea jarri dau martxan. Profesional eta enpresa desbardinek aukera izango dabe, hilean bi orduz, euren esperientzia, ogibidea edo denbora eskaintzeko Bizkaian gizarteratzeko prozesuan dagozan migratu eta errefuxiatuei. Ainhoa Abedañok azaldu deuskunez, Beroki alde bietako esperientziatik sortu da. Batetik, profesional eta enpresa askok euren jakintza eta baliabideak eskaintzeko prestutasuna erakutsi dabe. "Ikusten gendun jentea prest egoala beste modu baten parte hartzeko, gure gizartea harrera-gune izan daiten pertsona migratuakaz", azaldu dau Abedañok. Bestetik, zerbitzu horreek jasotzen dabezan pertsonek eskertza handiz hartzen dabez laguntzak. "Fisioterapia, podologia edo osasun arloko bestelako zerbitzuak eskuratzeko aukera izateak, askotan hobeto bizitzen lagundu deutse", gaineratu dau Ellacuria Fundazioko kideak. Beroki sarearen bitartez, profesionalek edo enpresek euren lanbidea, negozioa edo denporea jarri leikie eskura, modu boluntarioan. Helburua da existitzen dan sare hori handitzea, eta informazinoa zabalduz, pertsona gehiago animatzea parte hartzera. Ellacuria Fundaziotik azpimarratzen dabe ez dala bakarrik zerbitzu bat eskaintzea; harremanak eta konfiantza eraikitzea be bada. Momentuz, Beroki Durangon jarri dabe martxan. Baina asmoa, sare osoa Arabara, Bizkaira eta Gipuzkoara zabaltzea da.

Entzute prozesua ari dira egiten

Ainhoa Llona — Wed, 18 Feb 2026 12:58:47 +0000

Galdakao Geugaz egitasmoa jarri da abian Galdakaon. Udalak hainbat eragilegaz batera adostutako proiektua da. Osakidetza, etxez-etxeko zebitzuan ari direnak, talde feministak... eragile bat baino gehiagok egin dabe bat ekimenagaz. Orain urtebete hasi ziren lan dinamika desbardinakaz. Herritarrei entzutea izan da lehenengo pausua. Horretarako, Agirre Lehendakari Center erakundeagaz dabiz lanean. Amets Iturbe Galdakaoko Bardintasun, Gizarte Ekintza, Gazteri eta Jai zinegotziak esan deuskunez, entzute lagin potentea lortu dabe.

Sarea inguruan

Egunerokoan laguntzea behar izan ezkero, inguruan sare bat eukitzea izango litzateke helburua. Osasun arloan sortu daitekezan egoeratan, bakardadeari aurre egiteko, mogikortasun arloan... egoera ugari egon daitekez eta sarea euki ezkero, laguntza handia izango litzateke. Aurrera begira, pausu gehiago emotea itxaroten dabe Galdakaon.

Lankidetzan adostu da egitasmoa

Ainhoa Llona — Tue, 17 Feb 2026 12:28:00 +0000

Leartibai Fundazioak Pertsianak Zabalik egitasmoa dauka abian. Tokiko merkataritzaren belaunaldi-erreleboa bultzatzen dauan ekimena da. Erretiroa hartzen doazen merkatarien eta negozioa hartu gura daben pertsonen arteko zubi-lana egiten da programa honen barruan. Orain lau bat urte hasi ziran. Gaur egun, lankidetzan egiten dan proiektua dala esan deusku Esti Plazak, Leartibai Fundazioko Ekintzailetza, Merkataritza eta Talentu arduradunak. Besteak beste, Gazte Enpresa edo Lea Artibai ikastetxea be badagoz programea bultzatzen dabenen artean.

Bitartekaritza

2025. urtean, egoeraren diagnostikoa egin eben. Gitxi gorabehera, 15-18 bat denda egon daitekez Lea Artibain zarratzeko momentutik hurrean, ugazabak erretiroa hartzeko dagozalako. Dendez gain, bestelako gremioetara eta negozioetara be hurreratu dira. Kasu honetan be, 18 negozio egon daitekez ixteko zorian eskualde honetan. Pertsianak Zabalik programan erretiroa hartzeko dagozanak edo ekintzaileak direnak hartu leikie parte. Leartibai Fundaziora jo leikie bat batzuk eta baita besteek be informazino eske. Programaren barruan kasu guztiak aztertzen dira eta behar dan aholkularitzea emon.

Eredu amankomuna aldarrikatzen da urteko egun guztietan eta 24 orduz

Ainhoa Llona — Mon, 16 Feb 2026 12:39:15 +0000

Aspanovas alkarteak, etxez etxeko zainketa aringarri pediatrikoen sarbide eragikor eta bidezkoa aldarrikatu dau zezeilaren 15ean, minbizia daben haurren munduko egunean. Espainiar estaduko haur minbizidunen federazinoagaz batera egin dau Aspanovasek aldarrikapena. 'Minbizia daben adingabeen eta euren familien Etxez Etxeko Zainketa Aringarri Pediatrikoak' izeneko txostena kaleratu dabe. Agiri horretan, estadu osoko egoeraren ganeko erradiografia bat egin dabe. Bertan azaltzen danez, probintzien artean desbardintasunak dagoz, egiturazko gabeziak eta jardunbide egokiak zeintzuk diran be identifikatu dabez.

Zerbitzu osoa momentu guztietan

Aipatutako txostenean azaltzen da, familiek diziplina anitzeko talde espezializatuak behar dabezala. Talde horreetan, pediatrak, erizainak, psikologoak eta bestelako profesionalak egon beharko litzatekez. Gaixotasunak irauten dauan bitartean, mediku bera edo psikologo bera mantentzearen garrantzia azpimarratu dau Bizkaia Irratian Aspanovas alkarteko Junkal Arrutik. Bizkaian bertan, be ospitale desbardinek ez dabela zerbitzu bera eskaintzen azaldu deusku. Etxez etxeko zainketa aringarrieen zerbitzua 24 orduz eta urteko egun guztietan eskeini beharko litzatekeela esan deusku.